Tagarchief: saamhorigheid

De drie stappen van oprechte verbondenheid – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


22 augustus 2012

Dag 364: De drie stappen van oprechte verbondenheid

De allerbelangrijkste stap die je als mens kunt maken om je verbonden te voelen met je omgeving, is je te realiseren dat je deel uitmaakt van een heel groot web van leven. Het lijkt zo voor de hand te liggen, maar hoe vaak sta je er werkelijk bij stil?

Sommige mensen ervaren niet eens dat ze in een web zitten binnen hun gezin en varen hun eigen koers. Ze houden geen rekening met anderen, of hebben geen idee welke uitwerking hun acties hebben. Sommigen zeggen wel rekening te houden, maar laten dat in gedrag niet blijken. Zo completteren ze het web niet en is het web instabiel.

De tweede belangrijke stap die je moet maken om verbondenheid te voelen en te creëren, is het toestemming vragen om een bepaalde actie te verrichten binnen het web. Dat klinkt meteen al heel zwaar als je zou denken dat je in drievoud een verzoek in moet dienen binnen je gezin. In de werkelijkheid is dit veel eenvoudiger. Het begint met het uiten van een wens, dat je graag iets zou willen doen, in plaats van de anderen meteen te confronteren met een actie. Het uiten van die wens en de feedback die je daarop krijgt is maar een heel klein, maar onmisbaar, stapje om je aanwezigheid binnen het web duidelijk te maken en daarmee tegelijkertijd het web te valideren.

Toen ik afgelopen week een documentaire zag over de rellen in Engeland vorig jaar (zie ook Dag 37), werd het pijnlijk duidelijk hoe het web werkt. Het gedrag van de relschoppers is af te keuren, maar ook weer begrijpelijk: zij voelden zich geen deel uit maken van het grote maatschappij-web. Er zitten twee kanten aan de oplossing: men moet zich geaccepteerd voelen door het web, waardoor het voor de hand ligt om een positieve bijdrage aan datzelfde web te leveren.

In woorden is dit even snel opgeschreven, maar het kost velen enorme energie om een dergelijke situatie te creëren.

Mensen die het web om hen heen daadwerkelijk voelen omdat ze er deel van uitmaken, houden als vanzelfsprekend rekening met datzelfde web. Een positieve uitwisseling vindt dan plaats: het web houdt dan ook rekening met hen.

Hoe meer je in de natuur verblijft, of op welke wijze dan ook in contact komt met een natuurlijke omgeving, hoe duidelijker het wordt hoe alle onderdelen in het web passen. Je hoeft je maar een klein beetje open te stellen om samenwerkingen te zien. Het toestemming krijgen van de natuur om op een bepaalde plek iets te mogen doen (dat gaat niet via woorden maar via de zintuigen die aangeven of iets wenselijk is op een bepaalde plek of niet) is dus ook essentieel. Rekening houden met kwetsbare gebieden of dieren moet vanzelfsprekend zijn.

Tenslotte is het van belang om de positieve ervaringen, of geleerde lessen, met andere web-leden te delen. Deze openheid brengt automatisch een verbinding tussen mensen, maar ook tussen mens en natuur, teweeg. De verbondenheid wordt alleen maar groter. Dus als we de enorme diversiteit aan media vaker zouden gebruiken om positieve ervaringen en signalen te delen, in plaats van de uitwassen in negatief en afbrekend gedrag, dan pas verbinden we ons écht.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

cover Zelfvertrouwen!

Weer leren vertrouwen op jezelf via de natuur?  Lees mijn ebook Zelfvertrouwen! alhier te koop bij bol.com

Hoe werkt dit boek?
Na een uitleg over hoe het kan dat we de verbinding met onszelf zijn verloren, volgen vier stappen die mijns inziens nodig zijn om weer in verbinding te komen met jezelf. In iedere stap geef ik ook een samenvatting van de ervaringen van twee cliënten, Tom en Lisa**. Zij volgden met succes deze methode.
Aan het eind van ieder hoofdstuk vind je oefeningen die je helpen met het specifieke onderdeel dat daarvoor is uitgelegd.
De vier stappen zijn:

Stap 1: Onderzoeken wat natuur voor je doet
Hierin ga je onderzoeken welke invloed de natuur op je heeft en welke ervaringen je ermee hebt gehad. Je weer openstellen voor zintuiglijke prikkelingen die voor je welzijn zorgen, staat hier centraal.

Stap 2: Bewust worden van het hoofd versus het lichaam
Deze stap maakt je bewust van het verschil tussen gedachten en gevoel. Het wordt je duidelijk op welke wijze je rationele denken je zintuigen kan dwarszitten. Verschillende manieren van het omzeilen van de zintuigen en hoe je dit kunt voorkomen worden besproken.

Stap 3: Het lichaam weer verbinden met het hoofd
Het creëren van optimale samenwerking tussen gevoel en ratio is de volgende stap. Belangrijk is om de juiste woorden te leren geven aan wat je voelt. Het voelen en denken wordt weer één. Het bekrachtigen van ervaringen door er woorden aan te geven is van essentieel belang om positieve ervaringen te verankeren in je lichaam. Dan weet je wanneer je op jezelf kunt vertrouwen.

Stap 4: Met zelfvertrouwen je eigen pad volgen
Als laatste ga je durven volgen wat je hart je ingeeft: je gaat in actie komen!
In deze stap leer je, aan de hand van voorbeelden en een actieplan, verschillende mogelijkheden om vol zelfvertrouwen de juiste weg te kiezen of beslissingen te nemen.

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, Dieren, ecopsychologie, emoties, natuur

Bewustwording van jouw aandeel in het web is essentieel – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


15 augustus 2012

Dag 357: Bewustwording van jouw aandeel in het web is essentieel

De quote die ik vandaag op Facebook lees van de Dalai Lama is een cadeautje:

“Developing concern for others, thinking of them as part of us, brings us self-confidence, reduces our sense of suspicion and mistrust, and enables us to develop a calm mind.”

De belangrijke actie die hierin zit, blijkt tevens de moeilijkste te zijn: aan anderen denken als zijnde een deel van ons.

In de toegepaste ecopsychologie wordt gesproken over webstrings. Hiermee bedoelt dr. Michael Cohen, de onzichtbare (maar wel voelbare!) draden waarmee wij allen met elkaar verbonden zijn in het grote web. De Dalai Lama focust in zijn quote op de webstrings tussen mensen, maar webstrings moeten in een breder kader getrokken worden. Niet alleen zijn er onderlinge menselijke verbanden, maar ook zijn wij onlosmakelijk verbonden met onze natuurlijke omgeving door de voeding die we ervan krijgen.

Iedere actie die één organisme doet, is voelbaar in het hele web. Op kleine schaal kan het iets zijn binnen het gezin, wanneer één van de familieleden iets onderneemt waar het hele gezin last van heeft. Op iets grotere schaal kan het betekenen dat iemand in een buurt onrust zaait of zich niet harmonieus gedraagt waardoor er een negatief geladen sfeer ontstaat. Vervolgens krijgt iemand het aan zijn hart, kunnen kinderen niet slapen, slaagt er iemand niet voor zijn examen, waardoor ouders harder moeten werken om weer het geld voor volgend jaar op tafel te krijgen, waardoor een ander familielid minder aandacht krijgt en gestrest raakt, waardoor de hond het moet ontgelden, waardoor deze zijn tanden in de kat van de buren zet, waardoor er burenruzie ontstaat en de één de ander doodschiet, waardoor de wijk een nog slechtere naam krijgt en niemand zijn huis verkocht krijgt, waardoor mensen in financiele problemen komen………..etc.

We staan eigenlijk nooit stil bij onze acties en de gevolgen daarvan voor het grote geheel. Dat was niet het geval toen we nog in kleine gemeenschappen leefden en iedere verandering snel voelbaar was. De gevolgen die onze acties nu hebben zijn veel onduidelijker doordat we in grote gemeenschappen leven en zeer individualistisch zijn. Hierdoor zijn we sneller geneigd grenzen te overschrijden, omdat we simpelweg niet tegengehouden worden door onze omgeving.

Zo kun je de vervuiling van de aarde ook bekijken. Doordat we op de korte termijn niet voelen en ervaren wat we verkeerd doen, gaan we zonder nadenken door. Ik zie niet wat er gebeurt als ik veel te veel wasmiddel gebruik. Het water dat ik drink wordt gezuiverd, de sloot naast mijn huis veranderd niet en ik merk niets aan het grondwater. En dus ervaar ik de gevolgen niet. Dat ga je pas aanvoelen wanneer je verbinding maakt met je omgeving en oprecht geïnteresseerd bent in wat het nodig heeft om goed te kunnen leven (of het nu een mens is of de natuurlijke omgeving).

Het moge duidelijk zijn dat goede relaties bestaan doordat er een evenwicht is tussen geven en nemen. Die balans kan pas ontstaan als je er af en toe bij stilstaat wat jouw acties tot gevolg hebben en hoe ze het grote web raken.

Daarmee is het bewust worden van de invloed die je hebt op het web, de allerbelangrijkste stap om tot verbetering van onze totale samenleving te komen.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Verbinding maken met de natuurlijke omgeving? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, ecopsychologie, emoties, natuur, zintuigen

Een mooie les in natuurlijke samenwerking – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


9 augustus 2012

Dag 351: Een mooie les in natuurlijke samenwerking

Ik was met een heel andere blog begonnen, totdat ik het nieuws hoorde dat Anky van Grunsven weer een heel goede kür had gereden. Meteen de video opgezocht op internet en zoals ik dat vele malen eerder deed: ik viel stil. Ik heb geen verstand van dressuur rijden, laat ik dat voorop stellen, maar volgens mij kan iedere leek zien hoe mooi mens en dier in balans zijn.

De wil om samen te werken is zo overduidelijk aanwezig dat ik er emotioneel van wordt. Als ze in de bak zijn, zijn ze één. Het kan niet anders dan dat ze elkaar het vertrouwen geven om samen de klus te klaren.  Ze gaan voor elkaar.

Mijn zintuig voor saamhorigheid wordt keer op keer geraakt door deze mooie combinatie. Mens en dier samen, mens en natuur samen, in harmonie en met wederzijds respect. Ik heb zojuist een stukje van mijn levensideaal mogen aanschouwen. Dank je wel Anky en Salinero!

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, natuur, zintuigen

Het hulpvaardige instinct is onmisbaar – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


29 juli 2012

Dag 340: Het hulpvaardige instinct is onmisbaar

Alles is met alles verbonden. We voelen het vaak niet zo, maar toch is het zo. De kleinste verandering in een ecologisch systeem kan voor alle gelieerde onderdelen een groot effect hebben. Dit kan in een relatie, in een gezin, in een familie, op de werkvloer, in een wijk, stad, land, en ja, zelfs de wereld plaats vinden. Niemand kan alles alleen. We zouden dat soms willen, maar we zijn altijd afhankelijk van anderen.

Diep in ons zit een altruïsme mechanisme dat ervoor zorgt dat we hulp bieden aan soortgenoten in nood. Als we alleen op een weg lopen en iemand ligt daar met een gebroken heup, dan is het er lastig voorbij lopen. Ons instinct voor gemeenschappelijkheid gaat in werking en we helpen de persoon.

Niet alleen voor mensen doen we dat, voor dieren ook. Ik zou persoonlijk niet langs een gewond dier kunnen lopen en daar niets aan doen. Het minimale zou zijn de dierenambulance bellen, of misschien de dierenbescherming, zodat er iets aan het lijden gaat gebeuren. Ook hier is het zintuig voor gemeenschappelijkheid aan het werk. Het gevoel deel uit te maken van een groter geheel waarin alles met alles verbonden is, zorgt ervoor dat we lijden proberen te verkorten om de onderlinge verbanden in het grote wereld-web weer te herstellen.

Dit zintuig is behoorlijk naar de achtergrond verdrongen in het ik-ik-ik tijdperk, waarin we alleen maar oog voor onszelf hebben en anderen niet belangrijk vinden. Maar het mooie ervan is, dat als je mensen die erg op zichzelf gericht zijn vraagt waar ze behoefte aan hebben, dan is het saamhorigheid of vriendschap. Het is een oud instinct dat ervoor zorgt dat we in leven blijven, door voor elkaar op te komen en elkaar te helpen.

Vandaag wandelde ik door de kudde schapen en zag dat honderden meters verderop een klein groepje van 5 schapen af stond te wachten wat ik ging doen. De grote groep had ik moeiteloos kunnen doorkruisen, maar het groepje hield me angstvallig in de gaten. Al snel had ik door wat de reden was: 2 schapen hadden veel pijn aan de poten en konden amper lopen. Bij iedere stap die ze probeerden, voelde ik de pijn bijna zelf. Zo afschuwelijk hopeloos zag het eruit. Het viel me op dat de andere 3 schapen nergens last van hadden. En ik trok de conclusie: zij blijven bij de andere twee om ze niet achter te laten als vossenprooi. Met zijn vijven zijn ze veel machtiger dan met zijn tweeën. Ook zij zijn er als kudde bij gebaat om elkaar in leven te houden en de kudde te laten bestaan. De kudde betekent veiligheid en geborgenheid.

Als de mens dit zelfde instinct zou verliezen, zijn we ten dode opgeschreven. Je hoeft niet iedere dag bij je buren op de koffie, maar de verbindingen goed houden door wederzijds hulp te bieden waar nodig, is essentieel voor een goed ecologisch systeempje.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Verbindingen opnieuw leren voelen? Klik hier

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, Dieren, ecopsychologie, natuur, zintuigen

In één klap van wisselvalligheid naar kalmte – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


19 juli 2012

Dag 330: In één klap van wisselvalligheid naar kalmte

Op een wisselvallige dag als vandaag kan ik maar weinig aantrekkelijke momenten ontdekken. En mijn humeur wordt ook steeds onaantrekkelijker. De fleece truien zijn niet lang in de kast gebleven, ik heb gewoon mijn herfstkleding alweer aan. Wat een feest. Maar ik zou deze weblog natuurlijk nooit schrijven als er toch niet een mooi natuurmomentje was vandaag.

Na flink in de weer te zijn geweest met de hogedrukreiniger van het vogelhospitaal, ben ik blij om even de rust op te zoeken bij de huismascotte, de Amerikaanse ruigpootbuizerd. Op dag 232 introduceerde ik deze prachtige vogel al. Toen vanwege het bijzondere feit dat ze, ondanks dat ze nooit in de vrije natuur is geweest, toch een ei had gelegd en het probeerde uit te broeden. Iedereen had met haar te doen. Ze heeft al nooit vliegen geleerd, dan mag ze ook nog niet eens losgelaten worden omdat ze een uitheemse soort is en is haar ei ook niet bevrucht! Aan haar merk je niets, zij leeft bij de dag in haar ruime privé kooi. Ze neemt bij veel mensen een apart plekje in, ook bij mij.

Het is mijn beurt om haar kooi te fatsoeneren en haar eten te geven. Als je de kooi instapt, komt ze al naar je toe. Snel doe je dan de deur dicht uit angst dat ze wegvliegt, maar dat gebeurt dus niet. Ze blijft rustig voor je zitten op de grond en wacht wat je haar gaat geven. Volledig geconditioneerd met haar omgeving.

Ik loop naar het fonteintje om een tuinslang aan te sluiten als het hard begint te regenen. Ze houdt niet van de regen, dat is duidelijk, want ze vlucht meteen onder het afdakje en neemt plaats op een grote zitstok. Terwijl ik aan het klungelen ben met de tuinslang, merk ik dat ze vlak naast me zit. Op nog geen 10 centimeter van mijn arm kijkt ze naar wat ik aan het doen ben. Al snel raakt ze verveeld en steekt ze haar veren een beetje op om te relaxen. En dan ineens word ik me ervan bewust: ik sta hier 10 centimeter verwijderd van een enorme roofvogel, die mijn gezelschap tolereert, en me zelfs opzoekt! Ze kan namelijk ook elders onder het afdakje gaan zitten, maar nee, haar plek is naast me.

Dan raakt het eeuwige dilemma je. Je weet diep in je hart dat deze luchtacrobaat vrij had moeten vliegen. Er is niets mooiers dan dat je haar zou zien laveren op windstromen. Maar tegelijkertijd is het vreselijk mooi om zo dichtbij haar te zijn!

Ik blijf bij haar staan en voel haar kalme energie. Eventjes zitten we er met zijn tweeën in. De regen en mijn slechte humeur bestaan niet meer.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

De kalme energie van de natuur nog dieper op je in laten werken? Klik hier voor de maandelijkse terugnaarjenatuur wandeling.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, natuur, zintuigen

Meebewegen zonder jezelf te verliezen – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


6 juli 2012

Dag 318: Meebewegen zonder jezelf te verliezen

Een prachtig schouwspel van wolken vandaag: op hoger niveau was de windsnelheid duidelijk anders dan dichter bij de Aarde. Dit resulteerde in wollige, langzaam bewegende, wolken op het laagste niveau en wilde, continu veranderende, vegen op het hoogste niveau. Meteen leg ik de link met het verschil in snelheid van mensen dat in een relatie voor problemen kan zorgen.

Niet alleen kan een mens een hoger energieniveau hebben dan een ander, de denk- en beslis snelheid kan ook drastisch verschillen. In het begin van de relatie lijken de snelheden parallel te zijn, maar in het verloop van vele jaren worden de verschillen duidelijk. Net zoals de wind de oorzaak is van het verschil in wolken, is er ook voor het uiteenlopen van levenssnelheden een oorzaak aan te wijzen.

Plotseling ontslag, een overlijden, verhoogde werkdruk of een ziekte kan een grote invloed uitoefenen op het menselijk gedrag. Al dan niet verwerkte emoties dringen zich op, overtuigingen worden sterker en een voorkeursstrategie ter overleving wordt aangenomen. Als men van nature een snelle denker en doener is, kan dit verhevigen na een ingrijpende gebeurtenis. Andersom geldt hetzelfde voor een langzamere denker en doener: deze kan nog voorzichtiger worden in doen en laten.

Als zoiets dus voorvalt tijdens een relatie kunnen de twee snelheden behoorlijk uiteen gaan lopen. En dan geldt er ook nog zoiets als: hoe sneller de één gaat, hoe meer de ander op de rem gaat trappen. Beiden graven zich dieper in de eigen denk- en gedragsstrategie en de synergie is ver te zoeken.

Op zich hoeft dit geen probleem te zijn als men weer terug kan schakelen naar het oude niveau, waarin het samenleven nog wel ging. De wind blijft tenslotte niet altijd waaien. Maar als de wind is gaan liggen en je blijft in een extreme stand staan, dan kan het nuttig zijn om hulp te zoeken. Weerstand bieden heeft in geen geval zin. Als je de druk opvoert bij een wolk valt hij uiteen in een vorm van neerslag, te vergelijken met een melt down in de relatie.

Meebewegen zonder jezelf te verliezen is de kunst. Een wolk is dat nou weer niet gegeven.

Wordt vervolgd.

Leren vertrouwen op je natuurlijke zelf? 
Lees mijn ebook, te verkrijgen bij bol.com :

http://www.bol.com/nl/p/zelfvertrouwen/9200000035034679/

Hoe werkt dit boek?
Na een uitleg over hoe het kan dat we de verbinding met onszelf zijn verloren, volgen vier stappen die mijns inziens nodig zijn om weer in verbinding te komen met jezelf. In iedere stap geef ik ook een samenvatting van de ervaringen van twee cliënten, Tom en Lisa**. Zij volgden met succes deze methode.
Aan het eind van ieder hoofdstuk vind je oefeningen die je helpen met het specifieke onderdeel dat daarvoor is uitgelegd.
De vier stappen zijn:
 
Stap 1: Onderzoeken wat natuur voor je doet
Hierin ga je onderzoeken welke invloed de natuur op je heeft en welke ervaringen je ermee hebt gehad. Je weer openstellen voor zintuiglijke prikkelingen die voor je welzijn zorgen, staat hier centraal.
 
Stap 2: Bewust worden van het hoofd versus het lichaam
Deze stap maakt je bewust van het verschil tussen gedachten en gevoel. Het wordt je duidelijk op welke wijze je rationele denken je zintuigen kan dwarszitten. Verschillende manieren van het omzeilen van de zintuigen en hoe je dit kunt voorkomen worden besproken.
 
Stap 3: Het lichaam weer verbinden met het hoofd
Het creëren van optimale samenwerking tussen gevoel en ratio is de volgende stap. Belangrijk is om de juiste woorden te leren geven aan wat je voelt. Het voelen en denken wordt weer één. Het bekrachtigen van ervaringen door er woorden aan te geven is van essentieel belang om positieve ervaringen te verankeren in je lichaam. Dan weet je wanneer je op jezelf kunt vertrouwen.
 
Stap 4: Met zelfvertrouwen je eigen pad volgen
Als laatste ga je durven volgen wat je hart je ingeeft: je gaat in actie komen!
In deze stap leer je, aan de hand van voorbeelden en een actieplan, verschillende mogelijkheden om vol zelfvertrouwen de juiste weg te kiezen of beslissingen te nemen.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, ecopsychologie, natuur

Overleven door verbondenheid – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


29 juni 2012

Dag 312: Overleven door verbondenheid

Lonesome George is afgelopen week overleden. De laatste Galapagos reuzenschildpad van zijn soort. De laatste van je soort zijn…. dat klinkt triest om meer dan één reden. Of George eenzaam was zal niemand weten, maar die gedachte raakt me wel. Misschien was de soort hoe dan ook gedoemd om uit te sterven, maar ik kan het idee niet onderdrukken dat de mens daar schuldig aan moet zijn.

Het doet me denken aan een documentaire die ik ooit zag van de laatste indiaan van het Yahi volk in Californie: Ishi. Zijn stam bestond voor de goldrush nog uit 400 mensen, maar na verdreven te zijn door de goudzoekers, vergiftigd te zijn door verontreinigd water, verhongerd te zijn doordat al het wild dat voor hun neus werd weggekaapt, bleef er nog maar een handjevol over. Ishi was echt de laatste overlevende. De omgeving was verstoord door externe factoren: de hebberige mens.

De mens staat te weinig stil bij het effect dat hij heeft op de omgeving. We realiseren niet dat niets en niemand zonder een goede verbinding met anderen kan blijven bestaan. Alles heeft elkaar nodig ter overleving. Dat is de balans die de natuur in miljarden jaren heeft gecreëerd.

Als we de natuur niet leegtrekken voor eigen gewin maar er een goede wederzijdse samenwerking mee aangaan, dan zal het zich tot in de oneindigheid voortzetten. De Galapagos zouden niet half leeggeroofd zijn voor soorten onderzoek en wellicht zouden er meer schildpadden zijn overgebleven. Als de settlers een positieve samenwerkende houding hadden aangenomen ten opzichte van de Yahi indianen zou het volk nu nog hebben kunnen bestaan.

Die enorme gerichtheid op onszelf, zal ons uiteindelijk een keer de das omdoen. Egocentrisme zorgt voor ongeïnteresseerdheid, een gebrek aan empathie en zorgzaamheid en uiteindelijk in afkoppeling van het geheel. Als de natuur haar geduld met ons verliest en tot chaos overgaat, dan zullen we echt ervaren wat eenzaamheid is. Ook dan hebben zogenaamde externe factoren ons tot laatste overlevenden gemaakt. Maar alleen omdat we ze als extern hebben bestempeld. De natuur is niet extern, het is een deel van ons waar we mee moeten verbinden ter overleving.

Laten we leren van Lonesome George en Ishi, opdat we het nooit zover zullen laten komen.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

De verbinding met het Al leren voelen? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, ecopsychologie, emoties, natuur

De empathieloze stad – 365 dagen verbinding met de #natuur – #ecopsychologie


Dag 294: De empathieloze stad

Er gebeurt iets met mensen in een grote stad. Iedereen is op zichzelf en empathie voor anderen lijkt niet te bestaan. Als iemand valt of tegen een ruit aanloopt kijken de meesten verschrikt op, maar blijven aan de grond genageld staan. We kennen die persoon niet en bovendien: er zijn toch zoveel mensen in de stad, iemand anders neemt de verantwoordelijkheid wel. En zo is het goed langs elkaar heen leven.

Het doet me denken aan een scene uit de film Crocodile Dundee, waarin hoofdrolspeler Mick uit de Australische bush is getrokken en in New York geplant. Hij groet de mensen op straat, zoals hij dat gewend is in zijn eigen dorp. Mensen draaien zich van hem af en maken geen contact. En zo werkt het dus in een grote stad. Tenzij er een ramp plaatsvindt (denk aan 11 september) voelt niemand verbondenheid met elkaar. Rampen of wellicht evenementen (kampioenschap plaatselijk team) zijn de verbindende factoren.

In een dorp waar nog agrarische werkzaamheden worden verricht is de natuur de bindende factor. Als er gehooid moet worden doet iedereen dat tegelijk en als medebewoner achter een hooiwagen zitten is niet erg. Je kent de boer in kwestie en weet hoe hard deze aan het werk is om voor de regen zijn hooi binnen te halen. Er is empathie en daarmee een onderlinge verbinding. Dat begint wel met het kennen van elkaar en het al verbinding gemaakt hebben.

Toch blijkt het niet altijd nodig te zijn om elkaar te kennen. Zo kan ik mij herinneren een keer in de Mojave Desert in Arizona langs de kant van de weg te hebben gestaan, toen er iemand stopte om te vragen of ik hulp nodig had. Dat was niet het geval. Maar duidelijk is hier wel de overkoepelende factor van de natuur. In deze woestijn stranden zou kunnen betekenen dat je dagenlang niemand tegenkomt. Dan is er dus wel die onderlinge menselijke band: uit respect voor de genadeloosheid van de natuur. Maar het zou toch jammer zijn als we alleen verbondenheid met elkaar ervaren uit angst voor de natuur. Dat zou juist precies omgekeerd moeten zijn.

Wordt vervolgd.

Francoise Vaal

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, ecopsychologie, emoties, natuur

Een geitenwollensok durven zijn – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


8 mei 2012

Dag 264: Een geitenwollensok durven zijn

Je zou denken dat het in deze tijden van assertiviteit en vrijheid van meningsuiting toch niet zo moeilijk zou moeten zijn om te durven zeggen wat je voelt. In de praktijk blijkt dat echter toch nog lastig te zijn en helemaal als het gaat om je liefde voor de natuur. De kans is groot dat je voor geitenwollensok wordt uitgemaakt, voor bomenknuffelaar of in het ergste geval: voor linkse hufter. Reden genoeg om je liefde voor de natuur en de daaruit voortvloeiende persoonlijke acties maar voor je te houden.

Vanmorgen ontmoette ik iemand die nogal schuchter deed over het feit dat zij heel serieus afval scheidt, dat ze alleen nog maar biologisch eet en ja, ook alleen maar milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen gebruikt. Haar kind en haar omgeving verklaren haar voor gek en dus houdt ze zich een beetje op de vlakte. Op het moment dat ik begon te vertellen over mijn eigen verbondenheid met de natuur, verdween haar schuchterheid natuurlijk. Twee zielen met dezelfde gedachte vonden elkaar in het woud van onbegrip.

Enerzijds bewijst dit dat je erkenning voor je gevoel nodig hebt van anderen. Je zou kunnen zeggen dat je graag tot een groep wilt behoren die er hetzelfde over denkt, ofwel: je wilt de mensen om je heen hebben die bij je passen. Anderzijds bewijst het dat er nog steeds veel algemene milieu-onwetendheid is en dat velen geen verbinding maken met hetgeen ons leven geeft.

Ik heb ook lange tijd gedacht dat er veel te weinig mensen waren die zich hier serieus mee bezig hielden, totdat ik jaren geleden op Twitter kwam. Vanaf dat moment werd me duidelijk dat er wereldwijd heel veel mensen en organisaties zijn die zich met het wel en wee van onze planeet bezighouden. En ook dat er veel mooie ecoprojecten, -producten en -methodieken zijn waaraan gewerkt wordt ter verbetering van milieu en klimaat. Ik concludeerde dat ik er in het dagelijks leven te weinig mee geconfronteerd werd om te geloven dat er echt een positieve verandering op gang zou komen.

Van het mooie moment vanmorgen, van twee zielen die elkaar valideren wegens hun levensinstelling, kun je iets leren. En wel dat je je gevoelens moet durven uiten over wat belangrijk voor je is en waar je voor gaat. Je hoeft het niet meteen van de daken te schreeuwen, maar het in je vriendenkring openlijk durven aankaarten  kan iets heel moois teweegbrengen: herkenning en saamhorigheid.

Zelf merk ik dat hoe meer ik uitspreek wat de natuur mij op gevoelsniveau brengt, hoe meer anderen uit hun schulp durven komen omdat ze de gevoelens herkennen.  Als je durft uit te stralen wie je bent, trek je gelijkgestemden aan. En ja, soms ook vijanden, maar die kun je hebben als je weet hoeveel mensen jouw gevoel wél delen.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

In contact leren komen met je diepere gevoelens door de natuur? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, ecopsychologie, emoties, natuur

Psychologie van hond en mens – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


6 april 2012

Dag 233: Psychologie van hond en mens

Vaak zijn we geneigd te denken dat het allemaal anders werkt met dieren dan met ons mensen waar het psychologie aangaat. We stellen ons graag boven het dierenrijk, omdat wij zogenaamd meer hersenontwikkeling hebben doorgemaakt. Toch zijn er van die kleine momenten dat we onszelf even gelijk mogen scharen aan, in dit geval, honden.

Toen ik vandaag thuiskwam van het boodschappen doen, hoorde ik mijn hond blaffen. Door het ruitje naast de voordeur zag ik dat ze op de fauteuil lag waarvoor ze een uitdrukkelijk verbod heeft. Ik heb geleerd dat straffen niet helpt maar negeren wel.

Ik kwam dus binnen, zette wat spullen in de woonkamer, barricadeerde meteen de fauteuil ermee en ging zonder iets te zeggen weg. Vervolgens zit ik met pijn in mijn hart in de auto, omdat ik het zo zielig voor haar vond. Stel je voor dat je thuis bent, je ouders komen binnen zeggen niets tegen je, doen alsof je lucht bent en verdwijnen weer. Als puber maakt dit je misschien niet zoveel uit, maar als je ouder bent, of dit in een relatie meemaakt dan snijdt de pijn door je ziel.

Net als honden zijn wij van origine een groepsdier. De meesten van ons hebben sociale contacten nodig om te kunnen bestaan. Het gevoel gewaardeerd te worden door anderen maakt het leven waardevol. Als we genegeerd worden door onze naaste omgeving, onze geliefden, ouders of andere familieleden dan voelen we dat op een diep niveau. Het zou zelfs kunnen resulteren in het verlies van zelfvertrouwen en identiteit. In dat opzicht zou je kunnen zeggen dat negeren een zwaardere straf is dan fysiek geweld. In beide gevallen ontken je de ander, dat moge duidelijk zijn maar met slaan verbind je je nog met de ander (op een foute wijze, dat wel) in de vorm van negatieve aandacht. Niet zo gek dat velen vinden dit altijd nog beter verdragen dan compleet genegeerd te worden.

Toen ik thuiskwam van de tweede tranche boodschappen zat mijn hond braaf te wachten, in de houding, op mijn reactie. Ditmaal begroette ik haar wel en was er helemaal niets meer aan de hand. Ik hoop natuurlijk dat ze iets geleerd heeft van deze strategie. Maar de vraag is of ze zich dat de volgende keer weer herinnert. Net als bij mensen moet een nieuwe strategie helemaal indalen voordat het duidelijk is wat er verwacht wordt. Hondenpsychologie is in dit geval gewoon ook mensenpsychologie.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Natuurlijke psychologie ervaren? Lees dan mijn ebook – Zelfvertrouwen! Leer vertrouwen op je natuurlijke zelf – Het is verkrijgbaar bij bol.com alhier

cover Zelfvertrouwen!

Hoe werkt dit boek?
Na een uitleg over hoe het kan dat we de verbinding met onszelf zijn verloren, volgen vier stappen die mijns inziens nodig zijn om weer in verbinding te komen met jezelf. In iedere stap geef ik ook een samenvatting van de ervaringen van twee cliënten, Tom en Lisa**. Zij volgden met succes deze methode.
Aan het eind van ieder hoofdstuk vind je oefeningen die je helpen met het specifieke onderdeel dat daarvoor is uitgelegd.
De vier stappen zijn:
 
Stap 1: Onderzoeken wat natuur voor je doet
Hierin ga je onderzoeken welke invloed de natuur op je heeft en welke ervaringen je ermee hebt gehad. Je weer openstellen voor zintuiglijke prikkelingen die voor je welzijn zorgen, staat hier centraal.
 
Stap 2: Bewust worden van het hoofd versus het lichaam
Deze stap maakt je bewust van het verschil tussen gedachten en gevoel. Het wordt je duidelijk op welke wijze je rationele denken je zintuigen kan dwarszitten. Verschillende manieren van het omzeilen van de zintuigen en hoe je dit kunt voorkomen worden besproken.
 
Stap 3: Het lichaam weer verbinden met het hoofd
Het creëren van optimale samenwerking tussen gevoel en ratio is de volgende stap. Belangrijk is om de juiste woorden te leren geven aan wat je voelt. Het voelen en denken wordt weer één. Het bekrachtigen van ervaringen door er woorden aan te geven is van essentieel belang om positieve ervaringen te verankeren in je lichaam. Dan weet je wanneer je op jezelf kunt vertrouwen.
 
Stap 4: Met zelfvertrouwen je eigen pad volgen
Als laatste ga je durven volgen wat je hart je ingeeft: je gaat in actie komen!
In deze stap leer je, aan de hand van voorbeelden en een actieplan, verschillende mogelijkheden om vol zelfvertrouwen de juiste weg te kiezen of beslissingen te nemen.

2 reacties

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, emoties, natuur

Stiekem de wereld verbeteren – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


16 maart 2012

Dag 213: Stiekem de wereld verbeteren

Er is niets mooiers dan wanneer de harten van mensen synchroon lopen. En dat bedoel ik niet letterlijk.  Ik heb het natuurlijk over het tegelijkertijd open zetten van menselijke harten uit liefde voor iets of iemand. Iedere keer als ik dat meemaak word ik vanzelf een tikje emotioneel, omdat het een ongelofelijk diepe ervaring is.

Een heel eenvoudige evaring had ik gisteren in het vogelhospitaal waar een klein vleermuisje was binnengebracht. Alle vrijwilligers wilde hem graag zien, maar dat kon pas toen de verzorger hem moest overplaatsen. Wat er gebeurt met een klein groepje mensen als ze een baby vleermuisje zien is onbeschrijflijk mooi. Voor een kort moment bevindt iedereen zich ‘in the zone’. Alle harten gaan tegelijkertijd open bij het zien van dit bijzondere ukkie. Je voelt de groepsenergie op dat moment positief veranderen.

Afgelopen week hoorde ik het mezelf tegen iemand zeggen: de momenten dat mijn bandleden (ik heb jarenlang in diverse bandjes gezongen) allemaal synchroon liepen met dezelfde liefdevolle gevoelens voor de muziek, gebeurde er iets bijzonders op het toneel. De energie die dan vrijkwam had een zeer aanstekelijke uitwerking op het publiek. Een hele zaal kon in dezelfde positieve energie komen.

Nog zo’n voorbeeld: ooit werd Nederland Europees voetbalkampioen en stond ik ook op het Museumplein toen het vliegtuig, waar de spelers in zaten, over het plein vloog. Naast een enorm gejuich voelde je de energie van tegelijkertijd geopende harten. Alle zintuigen staan wagenwijd open en verbinden iedereen met elkaar.

Ook kan ik me de televisiebeelden herinneren van het benefietconcert voor Nelson Mandela die net was vrijgelaten. Het moment dat hij verscheen in het Wembley stadion veranderde (en dat durf ik wel te stellen) de hele energie op aarde positief!

Uit gezamenlijk respect, trots en pure liefde kan een energie ontstaan die vele malen groter is dan we ooit durven denken. Als we dit liefdevolle saamhorigheidsgevoel nu eens vaker massaal en wereldwijd kunnen meemaken, zouden we de wereld dan niet stiekem beter maken?

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

2 reacties

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, emoties, zintuigen

Zo de natuur, zo de mens – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


29 februari 2012

Dag 197: Zo de natuur, zo de mens

Sommige mensen willen dolgraag een trouwe relatie zoals zwanen of ooievaars dat kunnen hebben: voor het leven. Eenmaal een partner gekozen, dan ook de wens hebben om voor altijd bij elkaar te blijven. Dat kan natuurlijk weer op verschillende wijzen uitpakken, maar het ‘handhaven’ van de keuze staat centraal. Ze doen het ermee, for better or worse.

Dan zijn er nog mensen die liever een vrijere relatie hebben, zoals beren, die elkaar eenmalig ontmoeten en na de seks ieder hun eigen weg gaan. De bekende one night stand. Het geeft instant voldoening en er worden geen consequenties aan verbonden. Is dit wel het geval, dan is het de meest problematische relatie. Het valt niet mee om twee gelijkgestemden in deze te vinden. Meestal is er eentje die net iets meer verwachtingen heeft en hoopt op meer. Niet zelden wordt deze hoop gevoed door de buitenwereld en de bestaande conventies over relaties.

Dan hebben we natuurlijk nog de trouwe en toch vrije albatrossen (zie deze eerdere blog), vergelijkbaar met een zeemanshuwelijk. Trouw aan elkaar, maar zeer lange tijd van elkaar gescheiden. Dit soort relaties kunnen goed gaan als er gelijke verwachtingen zijn over wat deze relatie moet inhouden. Je niet realiseren wat trouwen met een soldaat die uitgezonden kan worden betekend, is niet zo handig. Ook hier gaat het weer om een gelijke insteek.

Ook de relatie van het mannetje met meerdere vrouwen, zoals herten en leeuwen, is een vorm van relatie die terug te vinden is bij mensen. Hier wordt er voornamelijk veel begrip en openheid gevraagd van de vrouwen en is er geen plaats voor jaloezie. Denk aan Anton Heyboer: zijn relatie met de bruiden week sterk af van de conventies, maar werkte goed voor hen. Geen hoge verwachtingen hebben of jezelf belangrijker vinden, maar vreedzaam samenleven en elkaar de ruimte gunnen. Anders was het nooit gelukt.

Wij zijn het zelf die conventies, regels, normen en waarden aan een relatie verbinden. Dit werkt voor velen verhelderend, maar voor anderen juist verstikkend. In de mens zitten net zoveel verschillende behoeften qua relatie als in de natuur. Alleen in de natuur wordt niet geoordeeld over de invulling ervan. Het is een relatie, of het is geen relatie, ieder op zijn eigen manier.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

 

Leren over je relatie in de natuur? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, natuur

Een betere wereld creëren met de zintuigen – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


9 februari 2012

Dag 177: Een betere wereld creëren met de zintuigen

Dat mensen nog lang niet klaar zijn met asociaal worden blijkt uit het artikel “Honden grijpen Bussumse, eigenaren lopen door” dat ik onlangs las. Een 73-jarige dame werd omver gelopen door twee honden en brak daarbij haar enkel. Het feit dat de 3 mensen die de honden begeleidden niets deden om de oude dame te helpen, doet de nekharen omhoog komen.

Geen enkele verantwoordelijkheid voelden de hondeneigenaren, boden geen hulp, hielpen haar niet overeind en belden ook geen ambulance. Hoe ver moet het nog gaan?

Eens te meer blijkt uit dit voorval hoe de wereld verindividualiseert en dat we alleen gefocust zijn op het eigen belang. Voor dit egocentrische gedrag zijn wij echter met zijn allen verantwoordelijk. We doen allemaal mee aan het denken aan ons eigen welbevinden en concentreren ons op het vergaren van alles wat maar comfortabel is. Je verantwoordelijk voelen voor anderen of voor de samenleving past niet in het mentale plaatje dat we hebben van onze gemeenschap.

Door het Ik-tijdperk raken we steeds verder af van een samen-leving. Wij hebben geen idee dat we een aandeel hebben in een groter systeem, en dus verantwoordelijk zijn voor ons deel in dat geheel. We gunnen onszelf alles, maar anderen niets.

De belangrijkste les die we moeten leren is dat we naast het nemen en consumeren, ook iets bijdragen aan de samenleving. Helaas zijn we verworden tot consumenten. Ons wereldbeeld bestaat alleen nog uit de gedachte: wat moet ik kopen en hebben? We eten te veel, drinken te veel, kopen te veel, gebruiken teveel medicijnen, omdat we zelf niet meer voelen wat goed voor ons is. We hebben ons afgesloten van onze eigen natuur. Economische belangen gaan voor sociale belangen en dit zorgt voor de verarming van de samenleving.

Ondanks dit doemscenario zijn er toch manieren om ons gedrag te veranderen. Mooie voorbeelden van co-creatie en sociaal gedrag zijn te vinden in de natuurlijke ecosystemen.

De natuur is in feite één groot werkend geheel, waarin alle organismen een functie hebben. Ze nemen niet alleen van het systeem, maar geven er ook aan terug. Ze gebruiken en worden gebruikt. Dat maakt dat het een perfect systeem is waarin alles een plek heeft.

Als de mens in staat is om van de natuur te leren en werkelijk te ervaren hoe systemen samenwerken en wat onze plek in het geheel is, dan zouden we in staat moeten zijn om win-win situaties te creëren.

Allereerst is het van belang dat we onze eigen natuurlijke zintuigen weer gaan herkennen. We moeten onze gevoelens dat we een vitale rol spelen in een groter geheel naar voren laten komen. Het is uiterst belangrijk dat we onze natuurlijke zintuigen gaan vertrouwen en gaan volgen wat ons van nature goed voor ons is, aantrekkelijk dus. Wanneer we synchroniseren met onze zintuigen en daadwerkelijk de voordelen gaan ervaren van het behoren tot een groter natuurlijk systeem, dan kunnen we samenwerking en co-creatie bereiken.

De natuur kan ons leren hoe we moeten samenwerken en hoe we onze zintuigen moeten volgen om te leren wat echt aantrekkelijk en goed voor ons is. De natuur werkt al miljarden jaren op deze manier. Hierdoor leert het ons hoe we onze eigenwaarde terug vinden, hoe we onze authenticiteit ruimte kunnen geven en hoe we anderen de ruimte kunnen geven om zichzelf te zijn.

Als dit gerealiseerd is, zal er een gezamenlijk gevoel van verantwoordelijkheid voor het systeem (cultuur en natuur) ontstaan. Dat wat je bijdraagt aan het systeem, zal het systeem je ook weer teruggeven. In het geval van eerdergenoemde hondenbezitters: als je geen verantwoordelijkheid neemt, voelt het systeem zich niet verantwoordelijk voor jou. Ofwel: je zult krijgen wat je geeft. Niets dus.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

 

Gecoacht worden door de natuur? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, ecopsychologie, natuur, zintuigen

Kunst valt uit de hemel – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


3 februari 2012

Dag 171: Kunst valt uit de hemel

Het weer is er nog niet echt naar, en zeker vandaag niet met alle sneeuw, maar overal zie ik al borden hangen van tuinbeurzen en vallen er folders in mijn bus die tuinspullen promoten. Ik kijk naar buiten en zie nog amper een stukje groen, het wordt almaar witter. Mijn gedachten gaan naar de zomer met alle daarmee gepaard gaande kleuren en naar mijn moestuin waarin de courgettes met hun grote gele bloemen het altijd goed doen. *Mijmer*

Eigenlijk is het een klein kunstwerkje zo’n moestuin. Je bent iets aan het kweken, probeert de ideale omstandigheden daarvoor te maken en wacht op de creatie van Moeder Natuur. Zij is natuurlijk de ware kunstenaar, maar ik kan er wel invloed op uitoefenen, hoe het groeit, en waar en in welke combinatie met elkaar. Ah gelukkig, nu voel ik mij ook een beetje een artiest.

Ondertussen creëert Moeder Natuur langzaam een heel nieuw kunstwerk dat met de minuut wijzigt. Stukje bij beetje veranderen de vormen in de tuin door de witte laag die er op komt. Hier heb ik als mede kunstenaar geen invloed op. Behalve dan dat ik, als het blijft liggen en goed plakt, een rare sneeuwman kan maken.

De sneeuw valt gestaag voor mijn raam naar beneden. Ik weet dat geen enkel sneeuwvlokje hetzelfde is, ieder kristal is anders. Er wordt vandaag met kunst gesmeten!

Eigenlijk kunnen wij alleen maar imiteren wat de natuur al lang heeft bedacht. Er is geen vorm of combinatie van kleuren die niet al in de natuur zijn oorsprong heeft gevonden. Kunstenaars weten dat, of het nu schilders, fotografen, tekenaars, beeldhouwers of designers zijn. Alles is al bedacht en wij kunnen het alleen maar op onze wijze kopiëren.

Zo net nog mijmerde ik over mijn bloeiende moestuin, nu vind ik dat het witte kunstwerk wel even mag blijven liggen. Dan is al het werk van die ijskristallen tenminste niet voor niets geweest.

Wat leert me dit alles vandaag? We zijn allemaal een origineel kunstwerk, horen bij elkaar en werken samen.  Tezamen vormen we één groot kunstwerk met een zelfde oorsprong: de natuur.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Je door de natuur laten begeleiden? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, ecopsychologie, natuur

Ongelukkig door eigenwijsheid – 365 dagen verbinden met de #natuur – #ecopsychologie


21 januari 2012

Dag 158: Ongelukkig door eigenwijsheid

Eén van de belangrijkste verboden binnen discussies, of het nu in een relatie is of tussen collega’s of vrienden, is het gebruik van oneliners of dooddoeners. Ofwel: zinnetjes die het gesprek meteen stilleggen met als gevolg dat de ander geen opening meer heeft.

“Zo ben ik nu eenmaal.” “Dat is nou eenmaal zo.” “Voor niks gaat de zon op.” “Er zijn meer jongens dan kerken,” en ga zo maar door. Al dit soort zinnetjes sluiten de weg af voor een echt open en gelijkwaardig gesprek. Mensen die dit vaak doen slaan eigenlijk de deur voor de neus van de ander dicht.

Op de lange termijn zorgt dit gedrag ervoor dat anderen zich niet gehoord voelen. Er zal steeds meer afstand ontstaan met de persoon die de oneliners bezigt; er valt immers geen goed gesprek met hem/haar aan te knopen. Het resultaat van dit gedrag kan uiteindelijk leiden tot eenzaamheid, omdat anderen liever uit de buurt blijven.

“Dat kan me niet schelen, mensen moeten maar rekening houden met wie ik ben!” Een dergelijke houding is niet uitnodigend omdat er van ongelijkwaardigheid sprake is. Anderen moeten rekening houden met de hoofdpersoon, maar kennelijk niet andersom. Uiteindelijk staan deze mensen alleen in het leven. Op zich geen probleem,  sommigen vinden het heerlijk om weinig sociale contacten te hebben.

In de dierenwereld zou je dat kunnen vergelijken met roofdieren, die het grootste gedeelte van het jaar in eenzaamheid doorbrengen. Daartegenover staan de dieren die in groepen leven. Als een groepsdier eigenwijs is en vindt dat de rest zich aan hem/haar moet aanpassen, dan zal de groep al snel vinden dat het dier uitgestoten moet worden. Net als bij de mens dus.

Dit kan op meerdere vlakken zeer nadelig voor het dier uitpakken: het kan niet meer terugvallen op de veiligheid binnen de groep, het kan niet meer terugvallen op gezamenlijke voedingsvondsten, er is geen affectie en natuurlijk ook geen voortplanting meer. Voor het voortbestaan van de soort is het dus essentieel dat het dier bij de groep blijft. Dat betekent dat er rekening met anderen gehouden moet worden.

Een westers mens kan tegenwoordig goed zijn eigen veiligheid regelen, voedsel vindt hij in de supermarkt, affectie…..daar kun je eventueel voor betalen….zelfs voortplanten is met enige kunstgrepen nog wel te regelen. Voor een mens is het dus mogelijk om de hele sociale laag binnen het bestaan te negeren. De vraag blijft echter: wordt men er gelukkiger van?

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

De natuur je coach laten zijn? Klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, emoties, natuur

Gevraagd: dwarsliggers! 365 dagen Verbinden met de #natuur ; #ecopsychologie


13 januari 2012

Dag 150: Gevraagd: dwarsliggers!

Directeuren, managers en coaches zijn vaak heel druk met de vraag: hoe stel ik een goed en efficient team samen? Edward de Bono schreef over de diversiteit binnen een team in zijn boek ‘Zes denkende hoofddeksels’. Iedereen is het erover eens dat diversiteit in een team noodzakelijk is. Het versterkt de gezamenlijke intelligentie, ofwel het totaal zou meer dan de som der delen zijn.

Als iedereen hetzelfde zou denken of doen, dan zou er veel van dezelfde kracht vrijkomen. En die zou dan juist destructief zijn in plaats van creërend. Je zou het omgekeerde misschien denken, maar  tegenwerkende krachten kunnen elkaar juist positief versterken. Een team is sterk als de teamleden zich niet klakkeloos aan elkaar aanpassen, maar met eigen ideeen komen. Als een teamlid een bepaalde ontwikkeling inzet, moeten er reacties loskomen. Dit vormt de basis om naar perfectionering van het systeem toe te werken. Je zou ook kunnen zeggen: dwarsliggen is verplicht!

Het ligt natuurlijk niet zo zwart/wit als ik hierboven schets, want als iedereen dwarsligt vanuit eigenwijsheid of door niets van anderen aan te nemen, dan is het team gedoemd te mislukken. Het is dan meer dwarsliggen in de zin van de eigen authenticiteit naar voren schuiven. Uiteindelijk gaat het om het respecteren van de ideeën en eigenheid van de ander waarna je kunt inventariseren of je daar zelf iets aan hebt.

 En waar hebben we dit eerder gezien? In de natuur! Ieder organisme lijkt zijn eigen ding te doen, maar werkt juist samen met de omgeving om tot het beste resultaat te komen. Het is gewillig een teamlid van het systeem voor eigen overleving. 

Als ik naar voorbeelden in mijn eigen tuin kijk, dan erger ik me bijvoorbeeld dood aan gras dat dwars door een bloembed groeit. Driftig probeer ik het er allemaal uit te rukken, want ik wil op die plek alleen bloemen en geen gras. Mijn gedachte is dat de bloemen overwoekerd raken en het gras de overhand krijgt. Als ik echter goed kijk, zie ik dat dit niet het geval is. Het gras groeit er wel tussendoor, maar krijgt alleen die ruimte van de bloemen die het mag hebben.  De bloemen schijnen geen last van het eigenwijze gras te hebben. Wint het bloembed er iets mee? Ja, het gras beschermt de bloemen namelijk als het heel hard waait.

Natuurlijk zijn er woekerplanten en woeker-teamleden. Als die eenmaal hun kans zien en geen rekening houden met de andere leden dan is het gebeurd met de samenwerking. In een ideaal systeem kan ieder teamlid zichzelf zijn en tegelijkertijd openstaan voor de meningen van anderen. Authenticiteit is geboden! 

Als we nu eerst maar eens onze ego’s los konden laten….

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Voor counselling & coaching in de natuur klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, ecopsychologie, emoties, natuur, Uncategorized

Ecopsychologie: 365 dagen Verbinden met de natuur: Dieren als redders


26 november 2011

Dag 124: Dieren als redders

Deze week ontwaar ik een mooi contrast in de natuur. Allereerst zie ik een stukje herhaling van de eerste Frozen Planet aflevering waarin een grote bizon een kleine bizon hardhandig ondersteboven loopt en het kleintje daarmee opoffert aan de wolven. Vreselijk om te zien, maar door deze actie wordt het lijden van de kleine bizon aanzienlijk verkort. En daarmee natuurlijk ook de onveiligheid van de kudde. Mijn overheersende reactie is de schok. Het hoort er allemaal bij, ik weet het, en toch kan ik het niet nalaten om mijn menselijke gedachten de ruimte te geven: waarom vallen die grote bizons die wolven niet aan? Met vereende krachten lopen ze in een echte stampede de wolventroep onder de voeten. En1000 kiloover je heen krijgen vindt ook een wolf geen pretje. Maar goed, ze doen het niet, en daar zal ongetwijfeld een reden voor zijn. In ieder geval leek er weinig begrip van de grote bizon voor de kleine te zijn. Maar misschien was er juist veel begrip bij de grote bizon door bewust het lijden te verkorten?

Gelukkig struikelde ik vanmorgen over een tweet waarin werd verwezen naar een gekko die en andere in levensgevaar verkerende gekko te hulp komt. Klik hier voor de video.  Hier is het bewijs dat er dus wel degelijk empathie bestaat in de dierenwereld en dat het niet ‘ieder voor zich’ is. Moederdieren die hun kinderen redden, zien we natuurlijk regelmatig. Maar volwassen dieren die elkaar redden, dat zien we veel minder vaak.

Ik ben opgelucht dat het er in de natuur niet alleen maar keihard aan toe gaat. Een dergelijk gezegde nemen we te snel in de mond, en soms zelfs als excuus om onze eigen daden te vergoelijken. We praten het goed dat wij alleen maar aan ons zelf denken, ‘want dat is in de natuur toch ook zo?’ Niet dus. Het is dus kennelijk WEL natuurlijk om elkaar te redden in de dierenwereld.

Ook dit filmpje van twee schildpadden zal je ontroeren. Voor mij is het duidelijk: dieren voelen dat een ander in nood is en kunnen adequaat reageren. En dat hoeft niet per se een dier van dezelfde soort te zijn. Er zijn eeuwenoude verhalen over de hulp van dieren aan mensen. De bekendste daarvan zijn die over wolven die mensen redden en dolfijnen die drenkelingen helpen. Tegenwoordig kennen we onze hulphonden die blinden helpen, maar ook de speurneuzen in aardbevingsgebieden en niet te vergeten de snuffelaars op luchthavens.

In tijden waarin egocentrisme hoogtij lijkt te vieren zijn deze waarnemingen van de gekko’s en de schildpadden het lichtpuntje in het donker.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Counselling in de natuur? klik hier

2 reacties

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, emoties, natuur, zintuigen

Ecopsychologie: 365 dagen Verbinden met de Natuur: Natuurlijk leren denken in een relatie


23 november 2011

Dag 121: Natuurlijk leren denken in een relatie

We leren al jong dat de wereld er is om overwonnen te worden. Land is er om ontgonnen of bebouwd te worden, rivieren om ingedamd te worden, zeeën moeten leeg getrokken en wilde dieren beteugeld en het liefst achter een hek. Ook wordt ons al heel jong geleerd dat het leven een wedstrijd is om beter, mooier, sterker, rijker, intelligenter, creatiever, slanker te worden dan anderen, anders betekenen we niets.

`Ik moet winnen om te mogen bestaan` (en alle variaties hierop) is dus onze onderliggende overtuiging van het leven geworden. Het ‘survival of the fittest’ adagium zoals we dat kennen van Darwin blijkt echter anders te liggen. Het is niet de sterkste die overleeft, het is het organisme dat het beste kan samenwerken met de omgeving waarin het leeft. Geen competitie maar coöperatie dus.

In mijn counselingpraktijk merk ik dit ook bij cliënten met relatieproblemen. Relaties zijn vaak een competitie geworden van wie er gelijk heeft of wie zijn/haar zin krijgt. Er wordt vaak niet meer gezond gecommuniceerd (door de wedijver om gelijk te krijgen) om tot gezamenlijke oplossingen te komen.

Als je deel uit wilt maken van een systeem, een relatie of gezin in dit geval, dan moet je communiceren met dat systeem, zodat het systeem en het individu, met elkaar een goede relatie aan kunnen gaan zonder elkaar te kwetsen. En dat laatste is maar al te vaak wel het geval. We kwetsen elkaar door de ander overal de schuld van te geven en door eigen fouten niet te willen toegeven, of we ontkennen dat er problemen zijn en gaan door met wat we doen zonder met de ander rekening te houden of we laten zaken langs ons heen gaan met een ‘na mij de zondvloed’ mentaliteit. Hoe we als kind geleerd hebben naar de wereld te kijken met wedijver, concurrentie en overwinning, uit zich in onze relaties. Het ‘overwinnen’ is ons uitgangspunt geworden en wordt juist onze ondergang.

Dat hoeft het echter niet te zijn als we opnieuw leren hoe het er in de natuur aan toe gaat met relaties. Organismen (cellen, entiteiten etc.) kregen miljarden jaren geleden de tijd om hun eigen authenticiteit te presenteren aan andere organismen. Langzaam werd er affiniteit met anderen gegenereerd en dat leidde tot gezonde, gebalanceerde en geperfectioneerde verbindingen en samenwerking. Deze organismen leerden van hun omgeving, hoe deze werkt, hoe de andere organismen in elkaar steken en waar ze behoefte aan hebben. Door te leren van de andere elementen in een omgeving is het voor een organisme mogelijk goed te integreren.

Als je de perfectie van de samenwerking tussen natuurlijke elementen gaat zien en ervaren dan kun je die ook toepassen in je eigen leven. Verhoogd bewustzijn van natuurlijke processen is nodig om affectieve relaties aan te gaan. Dat ontstaat als je wilt weten wat de ander nodig heeft of wat er in de ander omgaat en je daar oprecht aandacht aan wilt besteden en moeite voor wilt doen. En dat werkt, net als in de natuur, twee kanten op. Er is geen enkel organisme dat alleen maar ontvangt en niets geeft. Een goede verbinding is een harmonieuze uitwisseling van geven en nemen. Dat geldt voor de natuur, en dus ook voor ons.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Voor de maandelijkse Terug naar je Natuur wandeling klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, ecopsychologie, natuur

Ecopsychologie: 365 dagen Verbinden met de Natuur: Samenwerken of concurreren, thát is the question


19 november 2011

Dag 117:  Samenwerken of concurreren, thát is the question

Het is niet altijd het recht van de sterkste, of ‘survival of the fittest’. Twee mooie voorbeelden hiervan zag ik toen er afgelopen week weer een videoblog verscheen van Ruben Smit over de Oostvaardersplassen. Er was een edelhert geschoten omdat het kreupel was. Het beleid in dit ‘wilde’ gebied is dat het kadaver blijft liggen voor de andere dieren.

Al heel snel kwamen er vossen op af, in totaal uiteindelijk een stuk of 15. Ten eerste was het bijzonder omdat ik nog nooit zoveel vossen bij elkaar heb gezien, en vervolgens om te zien hoe ongelofelijk fel ze kunnen reageren op elkaar om het lekkerste stukje vlees. Hier gold het recht van de sterkste.

Dat het lang niet altijd zo is werd me duidelijk toen ik de 3e aflevering van Frozen Planet (BBC) keek. In het hoge noorden van Canada was een dode walvis aangespoeld en die was gespot door een aantal ijsberen. IJsberen leven het grootste gedeelte van het jaar solitair. Nu was duidelijk te zien hoe gemoedelijk de grote witte roofdieren met elkaar omgingen, elkaar alle ruimte gaven om te eten en na het diner ook nog even speelden met elkaar.

Twee mooie tegenstellingen van hoe het er in de natuur aan toe kan gaan. Eerder schreef ik al over de mooie samenwerking tussen orka’s, wolven en leeuwen die in een groep jagen en voor de samenwerking gaan. Een dergelijke samenwerking kan alleen maar goed verlopen als iedereen zijn taak weet, maar vooral ook zijn plek. Is er onenigheid in de gelederen en wordt er aan de alfa’s getwijfeld, dan is het hommeles, en zal eerst de rust binnen de groep hersteld moeten worden.

Hoe herkenbaar is dit in ons bedrijfsleven waarin er vaak hevig getwijfeld wordt aan de alfa’s (ceo’s) en het rommelt in het bedrijf. Je lagere plek weten en innemen doe je natuurlijk alleen als je overtuigd bent van de kracht van de leiders.

Even terugkomend op het recht van de sterkste, als er echt gevochten wordt tussen dieren om een vrouwtje, of om prooi, dan is er ook nog een verschil te maken tussen dieren die gaan voor de kill, die de ander dodelijk toe willen takelen, en andere dieren die alleen maar waarschuwen.

Ook deze verschillen vinden we bij ons. Sommige collega’s concurreren andere collega’s kapot, maken ze zwart, trappen ze helemaal de grond in met ontslag als gevolg. Sommige collega’s brullen alleen van zich af om te imponeren en weer anderen kan het niet schelen en focussen alleen op hun eigen pad.

In een wolventeam wordt gegromd en soms wel gebeten, alleen om de plek van de ander te wijzen. Uiteindelijk moet dit lid toch weer meewerken, en is het gewoon nodig om de klus te klaren. Daar kunnen wij nog heel wat van leren, als het gaat om kift op de werkplek. Sterker nog, als het gaat om de kift in het gezin, in je familie, in je dorp of stad en in de wereld. Het beter willen zijn dan andere mensen, dan andere volken, dan andere landen en anderen bewust willen stuk maken werk contraproductief. We moeten het toch met zijn allen doen. Met zijn allen moeten we betrokken zijn bij de huidige staat van de planeet. Het is alle hens aan dek en dat betekent het laten vallen van ‘het recht van de sterkste’ en dat vervangen door ‘het recht van de beste samenwerking’.

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Voor counselling in de natuur klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, De Aarde, Dieren, ecopsychologie, natuur

Ecopsychologie: 365 Dagen verbinden met de Natuur: Team zonder woorden


3 november 2011

Dag 101 : Team zonder woorden

Toen ik vandaag met mijn hond op de hei was zag ik in de verte een man, midden op de hei, aan zijn omgekeerde fiets sleutelen. Vanaf de andere kant zag ik een meisje van een jaar of 14 aankomen en stoppen bij de man. Ik dacht nog “die kennen elkaar”. Maar toen ik de man genaderd was zei hij: “Dat maak je niet vaak mee, dat een meisje je vraagt of je hulp nodig hebt! Mijn beeld van de mensheid is toch bijgesteld vandaag.” Gelukkig had hij zijn ketting weer om het tandwiel weten te krijgen en kon weer op weg. Wat een mooi sociaal samenwerkingsmoment tussen twee soortgenoten was dat! Ik moest meteen denken aan een ander voorbeeld van samenwerking: gisteren zag ik de nieuwe BBC serie Frozen Planet.

De beelden, met het onmiskenbare stemgeluid van David Attenborough, zijn fenomenaal! Een thema dat voor mij sterk naar voren kwam, was dat van samenwerking. In dit geval de samenwerking tussen een familie orka’s.

Ik heb toch al heel wat natuurdocumentaires gezien, maar hier keek ik met open mond naar. Het schijnt dat niet alle orka’s op deze wijze samenwerken, maar in het poolgebied dus kennelijk wel. Als een hechte onverwoestbare groep soldaten met een missie zwommen ze naast elkaar om gezamenlijk hun prooi uit te zoeken. Het werd een zeehond, alleen drijvend op een ijsschots. De tactiek van de orka’s: met zijn allen een golf maken om zo de ijsschots om te kiepen en de prooi het water in te krijgen. (Hoezo intelligent?)

Opvallend vind ik dat alle dieren exact lijken te weten welke plek ze moeten innemen. Alle leden weten waar te moeten zwemmen, op welke plek te zijn en wat te doen. Kortom: de aanpak is voor allemaal duidelijk. Er zijn geen twijfelaars. Het is een geoliede jachtmachine. En dat allemaal zonder woorden maar met intuïtie, natuurlijke intelligentie en zintuigen.

Als je directeur van een bedrijf bent, of een voetbaltrainer, dan moet je hier toch jaloers op zijn. Dat je zonder woorden te gebruiken de hele groep kunt trainen zodat ze elkaar haarfijn aanvullen. Dat zie ik Louis van Gaal nog niet zo snel doen. Oké, hij traint de voetballers niet vanaf de geboorte, en als je een orka bent krijg je jagen met de paplepel ingegoten.

Ik vraag me af of het ook voorvalt dat een orka een fout maakt en of deze dan geholpen wordt door een ander lid van de groep. Is er dan hulp om het recht te zetten, of wordt hij aan zijn lot overgelaten? Of springt er eentje in het ‘gat’ dat gevallen is om de actie niet te laten mislukken?

Het beeld van niet-schreeuwende voetbaltrainers laat me niet los. Lichaamshouding, wijzen, handgebaren, armgebaren, verspreiden van positieve energie, intuitief aanvoelen is allemaal toegestaan, maar geen woorden. Zou je met mensen ooit een geoliede samenwerkingsmachine krijgen zonder taal?

Wordt vervolgd.

Françoise Vaal

Voor counselling in de natuur met en zonder woorden klik hier

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Dagboek, Dieren, ecopsychologie, natuur, zintuigen